Diezerstraat 80, Zwolle

Meer informatie over het rijksmonument gelegen op het adres Diezerstraat 80, Zwolle

Reden van het zijn van een rijksmonument

Voormalig PROVINCIEHUIS met Nieuwe Statenzaal, gebouwd in de jaren 1897-1898 in neogotische stijl naar ontwerp van rijksbouwmeester J. van Lokhorst, onder toezicht van rijksopzichter J.J. van Groenendaal; aannemers Blocks en De Herder te Zwolle; beeldhouwwerk B. van Hove; decoraties naar ontwerp van J. de Quack; gebrandschilderde glazen atelier Nicolas te Roermond.

Op de hoek van de Diezerstraat en de Rode Haanstraat gesitueerd omvangrijk grotendeels onderkelderd complex op enigszins gerende plattegrond, dat is opgetrokken uit met enig hardstenen werk voor vensterbanken, waterlijsten, lateien, consoles e.d. verlevendigde rode baksteen en dat is samengesteld uit meerdere onderling verbonden en in omvang en hoogte varierende bouwlichamen die tesamen aan drie zijden een patio omsluiten. Een toren op de hoek van Diezerstraat en Rode Haanstraat verleent het gebouw enige allure.

Het complex grenst aan Diezerstraatzijde aan het eveneens beschermde in 1874 in classicistische vormen opgetrokken voormalige Gouvernementshuis, van welk gebouw het voormalige Provinciehuis als een zelfstandige uitbreiding kan worden beschouwd.

Het hoofdblok is gelegen aan Diezerstraatzijde en biedt op verdiepingshoogte plaats aan de Nieuwe Statenzaal met publieke tribune; het telt twee bouwlagen bij een breedte van vier traveeën en wordt gedekt door een met leien belegd afgeknot schilddak met dakkapellen onder leien puntdakjes en vier schoorstenen in de vorm van hoektorentjes, waaronder aan Diezerstraatzijde twee gebeeldhouwde vrouwfiguren onder baldakijn zijn aangebracht, voorstellende de Vrede (links) en de Gerechtigheid (rechts); deels bakstenen, deels hardstenen balustrade met gotische driepassen en spitsboogfriesje ter hoogte van de dakgoot. De gevel geleed door op hardstenen consoles in de vorm van op figuurtjes rustende en in pinakels eindigende lisenen; beganegronds kruisvensters met driepassen; op de verdieping spitsboogvensters met driepassen en gebrandschilderde glazen. De gevel aan binnenplaatszijde in dezelfde trant gedetailleerd, doch aan de rechterzijde beëindigd door een traptoren onder ingesnoerde leiengedekte spits met smeedijzeren bekroning; rechtgesloten langwerpige vensters.

De hoofdingang is gelegen in het aangrenzende lagere, doch eveneens twee lagen tellende bouwlichaam, dat wordt gedekt door een met leien belegd zadeldak met dakkapellen tegen rechte topgevel; beganegronds (aan Diezerstraatzijde) dubbele toegangsdeuren met gotiserende briefpanelen, waarboven spitsboogvensters met in de boogtrommel beeldhouwwerk (het Rijkswapen gehouden door twee klimmende leeuwen, waaronder de spreuk Je Maintendrai); hardstenen drie treden tellende stoep; op de verdieping twee spitsboogvensters; de zijgevel (aan Rode Haanstraatzijde) uitgerust met segmentvormig gesloten deur en dito vensters beganegronds en spitsboogvensters op de verdieping; smeedijzeren ankers.

De hoektoren, met wenteltrap, rust op een uitkragende gebeeldhouwde console (gedrochten en dierfiguren), wordt gedekt door een ingesnoerde leiengedekte naaldspits met smeedijzeren bekroning en is uitgerust met rechtgesloten en spitsboogvensters met driepas.

De overige onderling verbonden bouwlichamen omvatten een of meerdere bouwlagen onder met leien gedekt zadeldak of (omlopend) schilddak en zijn voorzien van spitsboog en/of segmentvormig gesloten vensters.

Inwendig van belang:

-de Nieuwe Statenzaal met publieke tribune; gebrandschilderde ramen uit het atelier Nicolas te Roermond, voorstellende o.a. Deugden en wapens van Overijsselse ridderschappen, gemeenten en steden; lichtarmaturen en muurschilderingen met historische onderwerpen naar ontwerp van Jan de Quack; schilderwerk op plafonds en muren; gebeeldhouwde en beschilderde schouwen (ten behoeve van plaatsing der centrale verwarmingselementen); houten lambrizeringen en gesneden deuren met smeedijzeren sierbeslag; eind-19e-eeuws meubilair der statenleden;

-de kamer van de Commissaris der Koningin met beschilderd plafond, gebeeldhouwde en beschilderde schouw met betegeling, houten lambrizering en gesneden deuren;

-de koffiekamer met plafond beschilderd met tekenen uit de dierenriem, houten lambrizeringen en gesneden deuren;Voor het overige van belang: betegelde en beschilderde gangen en trappehuizen met gietijzeren, gesneden en gebeeldhouwde onderdelen (trapleuningen, consoles e.d.), gebrandschilderde glazen en schilderwerk op gewelven en plafonds.

Voormalig Provinciehuis met Nieuwe Statenzaal naar ontwerp van rijksbouwmeester J. van Lokhorst (1897-1898) met beeldhouwwerk van B. van Hove, interieurdecoraties van o.a. J. de Quack en gebrandschilderde glazen van het atelier Nicolas te Roermond, van belang zowel uit een oogpunt van eind-19e-eeuwse neogotische bouw-, beeldhouw- en schilderkunst, als uit een oogpunt van de eind-19e-eeuwse provinciale politiek-bestuurlijke geschiedenis van Nederland in het algemeen en van die van de provincie Overijssel in het bijzonder.

Foto van het monument

Monumenten in de postcode 8011 RJ

Navigeer verder: