Marquettelaan bij 34, Heemskerkerduin

Meer informatie over het rijksmonument gelegen op het adres Marquettelaan bij 34, Heemskerkerduin

Reden van het zijn van een rijksmonument

Omschrijving

HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG behorende tot de buitenplaats Marquette. In structuur bewaarde formele parkaanleg uit de 18de eeuw, die naar ontwerp van de toenmalige eigenaar Rendorp is gerealiseerd (plattegronden 1751 en ca.1760) en rond 1800 enigszins is verlandschappelijkt (situatietekening F.J. Nautz 1815). De hoofdelementen van de formele aanleg worden gevormd door het dubbel omgrachte terrein (park en kasteelterrein), de niet geheel haaks daarop staande rechte oprijlaan en de restanten van het sterrenbos. Oprijlaan. De toegang tot de buitenplaats wordt vekregen door een monumentale oprijlaan met dubbele laanbeplanting (deels nieuwe inplant); links daarvan ligt een bosstrook oorspronkelijk met slingerlaan (zie Topografische Militaire Kaart 1892) en rechts daarvan achtereenvolgens een rechthoekig door sloten omgeven weiland en een vierkant perceel met de restanten van een aanleg van Copijn uit ca.1900 (leilinden, waterkom, enkele bruine beuken). Vanaf de laan een bijzonder mooie afwisseling tussen weiland, bosjes, grachten en solitairen. De oprijlaan kruist voor de buitengracht een dwarslaan -parallel lopende aan de buitengracht- over de gehele lengte van het terrein. Tussen de buiten- en binnengracht in de as van de oprijlaan lag oorspronkelijk een rondeel (kruising), thans enkele oude bomen; bij betreding van het voorplein was een doorzicht uitgespaard in het verlengde van de laan (zie 18de- en 19de-eeuwse kaarten); dit doorzicht is thans meer naar het westen verlegd (zodat vanuit de Balzaal in het huis een zicht is verkregen). Kasteelterrein. Het huis is gesitueerd op een onregelmatig gevormd, omgracht terrein dat enigszins scheef ten opzichte van de buitengracht is gelegen. Tegenover de ingang van het huis ligt het voormalige ronde vestingwerk dat rond 1800 is afgebroken en toen is ingericht als een weide met een cirkel van oude lindebomen. De binnengracht heeft aan de westzijde een, thans onduidelijke, halfronde uitstulping (oorspronkelijk een formele beëindiging). Voorburcht een ronde gemetselde waterput, en een met een tongewelf overkluisde drinkwaterput. Buitenpark. Het park is gesitueerd binnen boomsingels die het tracee volgen van de rechthoekige buitengracht; het terrein ten westen van het huis kende in de formele periode een invulling met parterres, assen, bosketten en een kom; rond 1800 is de noordgracht in landschapsstijl met een eilandje vergraven -de kom bleef gehandhaafd- en is het terrein deels met bos beplant en als weide met enkele solitairen ingericht (thans nieuwe aanplant). In de zuidoosthoek tegen de buitengracht was de moestuin gesitueerd (thans weide en parkeerplaats). Rondom de buitengracht, voornamelijk aan de west- en noordzijde is een parkachtige aanleg met rondwandeling. Sterrenbos. Dit laatste onderdeel ligt aan de overzijde van de Marquettelaan en is als zodanig niet meer goed herkenbaar, alleen de Marquettelaan en de Oosterweg volgen nog een duidelijk tracee van de oorspronkelijk door vijf lanen gevormde ster (in aanleg ca.1750).

Waardering

HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG behorende tot de buitenplaats Marquette van algemeen belang: - vanwege de ouderdom; - vanwege de vrij gaaf bewaarde 18de-eeuwse formele structuur bepaald door een dubbel grachtenstelsel, recht lanenpatroon en restant sterrenbos; - vanwege de summiere verlandschappelijking van de aanleg uit ca.1800; - vanwege de functioneel-ruimtelijke samenhang met de andere onderdelen van de buitenplaats.

Monumenten in de postcode 1968 JT

Navigeer verder: