Oosterhofweg bij 250, Rijssen

Meer informatie over het rijksmonument gelegen op het adres Oosterhofweg bij 250, Rijssen

Reden van het zijn van een rijksmonument

Inleiding

Dit DAGSANATORIUM is een voormalig zomerhuis van A.H. ter Horst. Hij liet het in 1914 verplaatsen van het buiten Grimberg naar een stuk grond van het landgoed Oosterhof, dat door jonkheer F.A. Coenen beschikbaar was gesteld. Rondom het houten gebouw lagen oorspronkelijk vijf lighallen, het eigenlijke sanatorium complex, aan de voorzijde geopend en op de zon of uit de wind oriënteerbaar. Ter Horst stichtte het sanatorium ten behoeve van fabrieksarbeiders met tuberculose. Minder ernstige of herst ellende "borstlijders" konden hier buiten het winterseizoen overdag terecht, zij overnachtten elders. Het gebouw bood op de verdieping woonruimte aan een verpleegster.

Het gebouw is opgetrokken in Zwitserse chaletstijl, in dit verband zeer geëigend als verwijzing naar de gezonde berglucht die eigenlijk ingeademd had moeten worden. Het heeft jaren als duivekot gediend, waarvoor de veranda is dichtgezet en verbreed. Het sanatorium is midden jaren '90 gerestaureerd.

In het bijgebouw onder lessenaarsdak, dat niet onder de bescherming valt, zijn restanten van een oudere schuur verwerkt.

Omschrijving

Het dagsanatorium is vanuit een rechthoekige plattegrond opgetrokken over twee bouwlagen. Het houtskelet staat op een bakstenen plint onder een zadeldak met overstek, met sierlijk opengewerkte windveren. Het vakwerk is gepotdekseld waarbij stijlen en drempelhouten in het zicht gelaten zijn en met kleur geaccentueerd.

Het telt negen bij vijf vakken. Boven de bakstenen plint is een verticaal schot aangebra cht tot aan de onderdorpels van de vensters.

De entreegevel (O) heeft op de begane grond een uitbouw ter breedte van de rechter drie vakken. Deze is vier vakken lang en heeft een afgeknot zadeldak met een bewerkte daklijst. Links van de uitbouw bevindt zich de deur. Op de verdieping een T-venster. Aan de zuidgevel bevindt zich de oorspronkelijk open veranda. De vakverdeling is hier niet in het zicht gelaten, de gepotdekselde veranda heeft door de indeling (een centrale glasdeur met aan weerszijden twee s chuiframen) een eigen ritme gekregen. Op de verdieping zijn in vak drie en zeven T-vensters aangebracht. Het tweede vak van rechts heeft een klein eenruits venster. De westgevel heeft op de begane grond een erker, symmetrisch geplaatst ter breedte van drie vakken en één vak diep. Twee vensters zijn centraal geplaatst, waaraan het vakwerk aangepast is, door middel van twee halve vakken. De erker is afgedekt met een schilddak. Op de verdieping een T-venster.

Waardering

Dagsanatorium van cultuurhistorisch en architectuurhistorisch belang:

- als sociale voorziening getroffen door de familie Stork voor fabrieksarbeiders en vanwege de geschiedenis van het gebouw.

- vanwege de stijl, typologie en kwaliteit van het ontwerp.

- vanwege de gaafheid en zeldzaamheid van het gebouw.

Monumenten in de postcode 7461 PV

Navigeer verder: